Nâzım, güncelliğini hiçbir zaman yitirmedi

15 Ocak 1902’de doğan ve bu yıl 115. doğum gününü kutladığımız Nâzım Hikmet hakkında yüzlerce çalışma yapıldı. Hıfzı Topuz da Nâzım Hikmet’in romanını “Hava Kurşun Gibi Ağır” adıyla kaleme aldı. Geçen günlerde Fikret Mualla üzerine bir söyleşiye katılan Hıfzı Topuz ile 2011’de Remzi Kitabevi tarafından yayımlanan kitabı ve Nâzım Hikmet üzerine konuştuk.

»Nâzım Hikmet ile nasıl tanıştınız, neler paylaştınız?
Çocukluğumda Nâzım Hikmet’in şiirlerini okurdum. Ama o yıllarda Nâzım cezaevlerindeydi. Kendisini hiç göremedim. Nâzım bir açlık grevi sonu cezaevinden çıkıp, hastaneye taşındığı dönemlerde ben Ankara’da yedek subaylığımı yapıyordum, kendisini tanıyamadım. Sonrasında, o yurtdışına çıktı, yine hiç karşılaşamadık. Nâzım’ı ancak 1961’de Paris’e geldiği zaman tanıdım. Bizi, Abidin Dino tanıştırdı. Kendisini UNESCO’ya davet ettim. Birçok kez bir araya geldik, yemeğe çıktık. Paris dışında arabayla dolaştık. Vera ve Avni Arbaş ile de birlikte olduk. Nâzım, Küba’ya gidip geldikten sonra, kaldığı otelde bir gün bana şiirlerini okudu. Havana Röportajı, Saçları Saman Sarısı ve 7 şiir. Bunları banda aldım. Bu bant benim için eşsiz bir değer oldu. Nâzım ile Paris’te çok tatlı anlar yaşadık.

»Tanışmanızın üzerinden yaklaşık 50 yıl geçtikten sonra Nâzım Hikmet için bir roman yazdınız. Bu kadar beklemenizin nedeni neydi?
Nâzım ile anılarımı sıcağı sıcağına yazmama imkân yoktu. Nâzım, o yıllar yasaklıydı. Kaldı ki, UNESCO’da çalışırken, benim roman ya da anı yazmam söz konusu olamazdı. Uluslararası memurdum. Sonraki yıllarda Nâzım hakkında birkaç yüz kitap yazıldı. Ben onlarla yarışa katılmak istemedim. Ama çevremdeki dostlarım bana “Yazsana, yazsana” diye dayatıyorlardı. Ben de sonunda kendi açımdan Nâzım’a insancıl ve duygusal yanlarıyla yaklaşmaya yöneldim. Böylece o kitap gün yüzüne çıktı.
»Bugüne kadar Sabahattin Ali, Tevfik Fikret, Neyzen Tevfik, Namık Kemal, Fikret Mualla, Abdülmecit üzerine de çalışmalarınız oldu…

Başta Nâzım Hikmet kitabı olmak üzere yazım sürecinde neler hissettiniz?

Kitaplarımı yazarken, ele aldığım kişilerle çoğu zaman özdeşleşiyorum. Onlarda kendimi buluyorum. Bu da bir deşarj oluyor.

»Kitabınızın, bugüne kadar Nâzım Hikmet için yazılan kitapların dışında, farklı bir içeriği var. Nâzım’ın duyguları, üzüntüleri, mutsuzlukları, hayal kırıklıkları da yer alıyor… Dünyanın hemen hemen her yerinde tanınmasını yalnızca şairliğiyle değerlendirmek doğru mudur?
Ben kitabımda Nâzım’ı elbette yalnız şair yanıyla ele almadım. Edebiyat açısından da yorum yapmaya kalkmadım, yetersiz kalacağımı biliyordum. Ben, Nâzım’a bir dost olarak yaklaştım.

»Nâzım Hikmet’in tam anlamıyla anlaşıldığını düşünüyor musunuz?
Nâzım Hikmet’i anlamak isteyen onun hakkında yazılmış kitaplarda bütün aradıklarını bulabilir.

»Nâzım Hikmet’in mezarını ziyaret ettiğinizde yaptığınız konuşmalarda nelerden söz ettiniz?
Nâzım’ın mezarını üç kez ziyaret ettim. Birincisinde, UNESCO’da görevliydim. Bir toplantı için Moskova’ya gitmiştim. Beni ağırlayan görevlilere, Nâzım’ın mezarını ziyaret etmek istediğimi söyledim. Bir yetkili, beni alıp mezarlığa götürdü, çok duygulandım. Eşsiz bir dostun mezarını ziyaret etmenin duygusallığı içersindeydim. Yıllar sonra Moskova’da düzenlenen bir anma toplantısına, Nâzım Hikmet Vakfı’ndan arkadaşlarla birlikte katıldık. En son üç yıl önce yine böyle bir yıldönümüne çağrıldım. Nâzım’ın mezarı başında bir konuşma yaptım. Bu da benim için unutulmaz bir anı oldu.

nazim-guncelligini-hicbir-zaman-yitirmedi

»Nâzım Hikmet için gençlere neler söyler, öğütlersiniz?
Yıllardan beri bütün Türk toplumu, Nâzım ile övünç duyuyor. Uluslararası düzeyde Nâzım’ı tanımayan aydın yok gibidir. Nâzım, Türk kimliğinin, Türk kültürünün ayrılmaz bir parçasıdır. Nâzım, güncelliğini hiç yitirmedi. Gençler Nâzım’ın şiirlerinde, yazılarında, oyunlarında, ulusal kültürümüzün temel direklerinden birini bulacaklardır.

»Ataşehir Belediyesi de geçen yıl “Yaşamak bir şiir gibi” adıyla “Uluslararası Nâzım Hikmet Şiirleri Festivali” düzenledi. Festivalin bu yıl da ikincisi düzenlenecek. Bu tür etkinlikleri, festivalleri nasıl değerlendiriyorsunuz?
Nâzım için yapılan her çalışmayı önemsiyorum. Ataşehir Belediyesi’ni de bu çalışması için kutluyor, festivale katılan ve katılacak şairleri de sevgiyle selamlıyorum.

Kadir İncesu_Birgün

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s